Barcha maqolalar
Haqiqiy g‘amxo‘rlik ishini gaplashing
Bog‘chaga kim olib boradi, mahsulot oladi, jadvalni kuzatadi, kasallikda kim qoladi? Faqat umumiy rol emas, vazifalarni ayting. G‘amxo‘rlik avtomatik ravishda yoshi kattaroq, kichikroq, ayol yoki odatda e’tiroz qilmaydigan inson zimmasiga tushmasin. Har vazifaning vaqt va kuch talabini birgalikda ko‘rish mumkin.
Raising Children Network bobo-buvining imkoniyati va chegaralarini muhokama qilishni taklif qiladi. Bu barcha oila bir xil tuzilgan degan yo‘riqnoma emas. Asosiy parvarishlovchi boshqa qarindosh bo‘lsa, aynan sizdagi vazifa, sog‘liq, ish va mavjud vaqtni hisobga oling. Chiroyli kutilgan manzaraga emas, real sharoitga tayanish kerak.
Qaror va bajarishni ajrating
Bola haqidagi aniq qarorni kim olishi va ishni kim bajarishini aniqlang. Tortishuvni charchagan bola yo‘lakda turgan paytgacha qoldirmang. Xavfsizlik talabi va tibbiy tayinlov barcha parvarishdagi kattalarga tushunarli bo‘lsin. Bilmagan joyini so‘rash uchun ham imkon qoldiring, hamma bir xil taxmin qiladi deb hisoblamang.
Masalan, bugun kim olib ketishi va o‘zgarishni kimga aytishni oldindan yozing. Murakkab oilaviy nizom kerak emas. Qisqa aniq yozuv, hamma boshqa tafsilotni eslab, qolganlar o‘zi biladi deb kutadigan vaziyatdagi qayta-qayta «kelishgan edik-ku» gapidan foydaliroq bo‘lishi mumkin. Bajarishni haqiqiy imkon bilan kelishtiring.
Bolani vositachi qilmang
Kattalar kelishmovchiligini o‘zaro bevosita gaplashsin. Buvisiga ayblov yetkazish yoki ota-onaga taqiqni tushuntirishni so‘rash bolani noqulay joyga qo‘yadi. U turli insonlarni sevishi mumkin. Bir tomonning sadoqatini isbotlash uchun boshqasi haqida yomon gapirishga majbur bo‘lmasin, bunday yukni kattalar o‘zlari ko‘tarishadi.
Bahs bola oldida boshlansa, to‘xtab, qoidani kattalar keyin aniqlashini aytish mumkin. Bu barcha farqni yashirish degani emas. Uni hakam, xabarchi yoki boshqa katta sizsiz qanday tutishini bilish manbaiga aylantirmang. Suhbatdan keyin unga qaysi qoida amal qilishini aniq yetkazish ham kattalar vazifasidir.
Shaxsiy hudud chegarasini tushunarli qiling
Umumiy xonada ham shaxsiy javon, sumka yoki sokin mashg‘ulot vaqti haqida kelishish mumkin. Alohida eshikni yopish imkoni hammada yo‘q. Hurmat birovning buyumini olish yoki xabarini o‘qishdan oldin so‘rashdan ham boshlanadi. Joy kichikligi barcha chegarani bekor qilmaydi, mavjud variantni birga qidiring.
Bunday chegara kattalarga ham tegishli. Buvi nabirasini sevib, damga ehtiyoj sezishi, ota-ona ishdan keyin tanaffus so‘rashi mumkin. Aniq ishni rad etish albatta oiladan voz kechish emas. Mehrni holdan toyish bilan isbotlatmasdan mavjud almashtirishni gaplashing. Imkon o‘zgarsa, yordamning boshqa shaklini kelishish mumkin.
Bir nechta umumiy qoidani belgilang
Haqiqatan zarurini tanlang: kamsitmaymiz, zo‘ravonlik qilmaymiz, parvarish o‘zgarishini aytamiz. Barcha did va odat bir xil bo‘lishiga erishish shart emas. Asosiy xavfsizlik va hurmatni buzmay turli munosabatda turli o‘yin va marosim bo‘lishi mumkin. Bola bir xil mehrning har xil ifodasini ko‘ra oladi.
Yangi savol chiqsa, butun avlodga baho emas, ish va sababini muhokama qiling. «Endi hech kim tarbiya bilmaydi» gaplari bugun kim uxlatishini hal qilmaydi. Kattaning tajribasini tan olish aniq maslahatning xavfsizligi va dolzarbligini tekshirishdan voz kechishni talab qilmaydi. Hurmat bilan savol berish imkonini saqlang.
Kelishuvga qaytib turing
Ish, sog‘liq va bolaning ehtiyoji o‘zgaradi. Nima og‘irlashgani va qaysi vazifani topshirish kerakligi haqida qisqa suhbat taklif qiling. Qayta ko‘rish oldingi yordam yetarli bo‘lmaganini bildirmaydi. U ortiqcha yuk doimiy ayblovga aylanmasidan uni payqash imkonini beradi, minnatdorlik bilan chegara birga mavjud bo‘la oladi.
Tahdid, zo‘ravonlik yoki qo‘rquv bo‘lsa, oddiy oilaviy suhbat yetarli va xavfsiz bo‘lmasligi mumkin. Mos professional tayanch va himoya rejasi kerak. Bizning kundalik misollarimiz parvarishni tashkil qilishni muhokama qilishga yordam beradi. Lekin har qanday munosabat yoki sharoitni har qanday narxda saqlashni talab qilmaydi, xavfsizlik ustun qoladi.